بازگشت به غذا خوردن بعد از سکته؛ آیا با لوله PEG ممکن است؟

بعد از سکته چه اتفاقی برای بلع می‌افتد؟

سکته می‌تواند کنترل بلع را مختل کند؛ از حرکت غذا در دهان تا هماهنگی بلع و محافظت از راه هوایی. سرفه، صدای خیس، باقی‌ماندن غذا در دهان، کاهش وزن یا عفونت قفسه سینه نیاز به بررسی دارد. گاهی ورود مواد به راه هوایی بدون سرفه رخ می‌دهد؛ پس نوشیدن بدون سرفه، ایمن‌بودن بلع را ثابت نمی‌کند. [1, 3]

لوله PEG چه کاری انجام می‌دهد؟

PEG از راه شکم مواد غذایی را وارد معده می‌کند؛ زمانی که خوردن از دهان پاسخ‌گوی نیاز بیمار نیست. این لوله به تغذیه کمک می‌کند، اما مشکل بلع را درمان نمی‌کند و همه خطرهای آسپیراسیون را از بین نمی‌برد. بزاق یا مواد برگشتی معده همچنان ممکن است وارد راه هوایی شوند. تصمیم برای برداشتن لوله با تیم پزشکی است و به بلع، تغذیه، وزن و وضعیت تنفسی بستگی دارد. [2]

چرا ارزیابی باید قبل از اولین جرعه باشد؟

گفتاردرمان سابقه پزشکی، هوشیاری، حرکات دهان، تنفس و دستور فعلی تغذیه را بررسی می‌کند. ارزیابی کنار تخت همه اتفاق‌های داخل حلق را مستقیماً نشان نمی‌دهد؛ گاهی برای روشن‌شدن مشکل و بررسی راهکارها، آزمون ابزاری لازم است. [1]

در FEES دوربین باریکی از بینی عبور می‌کند تا حلق و حنجره بررسی شود؛ این روش به ارزیابی ترشحات، باقی‌مانده مواد و محافظت از راه هوایی کمک می‌کند. VFSS تصویربرداری متحرک بلع با اشعه ایکس است. تیم درمان بر اساس سؤال بالینی آزمون را انتخاب می‌کند؛ ویزیت منزل جای آزمون ابزاری ضروری را نمی‌گیرد. [1, 5]

توان‌بخشی بلع دقیقاً شامل چیست؟

درمان بر اساس مشکل شناسایی‌شده انتخاب می‌شود؛ همه بیماران به تمرین یکسان نیاز ندارند. تمرین هدفمند بلع، راهکارهای جبرانی و آموزش مراقب ممکن است در برنامه قرار گیرد. تغییر وضعیت بدن یا قوام غذا و نوشیدنی باید توصیه‌ای فردی داشته باشد. [1]

از درمانگر بخواهید هدف‌ها را ساده توضیح دهد: چه چیزی باید تغییر کند، پیشرفت چگونه سنجیده می‌شود و چه زمانی برنامه بازبینی خواهد شد؟ پاسخ‌ها را کنار مدارک ترخیص نگه دارید تا همه مراقبان دستور واحدی را دنبال کنند.

اگر چند ماه از سکته گذشته باشد، هنوز بررسی ارزش دارد؟

بسیاری از بیماران بعد از سکته بهتر می‌شوند؛ در بعضی افراد مشکل بلع ادامه پیدا می‌کند. مدت گذشته از سکته به‌تنهایی نشان‌دهنده عملکرد فعلی بلع نیست. ارزیابی مجدد می‌تواند نیازهای امروز و هدف‌های واقع‌بینانه را روشن کند، اما خوردن طبیعی یا تعداد مشخص جلسات را تضمین نمی‌کند. خواسته‌ها و کیفیت زندگی بیمار هم باید در تصمیم‌گیری لحاظ شود. [4]

پنج سؤال مهم برای جلسه بعدی

• مشکل اصلی بلع چیست و چه چیزی هنوز مشخص نیست؟
• آیا FEES یا VFSS تصمیم درمانی یا تغذیه‌ای را تغییر می‌دهد؟
• دقیقاً چه چیزهایی، از جمله دارو، اکنون از راه دهان مجاز است؟
• پیشرفت معنادار برای این بیمار چگونه تعریف می‌شود؟
• چه کسی وضعیت تغذیه و تصمیم نهایی درباره PEG را پیگیری می‌کند؟

خانواده بین جلسات چه نقشی دارد؟

دستور فعلی تغذیه را در دسترس همه مراقبان بگذارید. برای مراقبت دهان برنامه بخواهید؛ تغذیه با لوله نیاز به بهداشت دهان را از بین نمی‌برد. با آب، بلع را در خانه امتحان نکنید و برنامه تغذیه لوله‌ای را خودسرانه تغییر ندهید. مشکل تنفسی جدید یا احتمال عفونت قفسه سینه نیاز به بررسی فوری دارد؛ خفگی همراه با ناتوانی در نفس‌کشیدن مؤثر، وضعیت اورژانسی است. [2, 3]

هماهنگی ارزیابی بلع در دبی

علیرضا بردبار خدمات گفتاردرمانی و توان‌بخشی بلع را به فارسی و انگلیسی ارائه می‌دهد. برای پرس‌وجوی نوبت، سن بیمار، زمان سکته، روش فعلی تغذیه و گزارش‌های بلع موجود را آماده کنید. نوبت بیمارستان و ویزیت منزل در موارد مناسب، جداگانه هماهنگ می‌شود. از لینک خدمات مرتبط پایین مقاله، درباره ارزیابی و امکان نوبت سؤال کنید.